Category Archives: Prawomocność

Wznowienie postępowania – orzecznictwo Sądu Najwyższego

Z doświadczenia mogę powiedzieć, że instytucja wznowienia postępowania wywołuje u stron wiele nadziei i oczekiwań, które to nadzieje i oczekiwania znacząco odbiegają od celów i założeń tej konstrukcji prawnej.

W oczach wielu uczestników postępowań sądowych wznowienie postępowania stanowi bowiem niejako „kolejną instancję”, szansę na prowadzenie po raz kolejny tego samego sporu. Podobnie jak w przypadku skargi kasacyjnej powszechne jest przekonanie, że jakakolwiek (rzeczywista lub tylko wyobrażona) nieprawidłowość w wyrokowaniu, może stanowić podstawę wznowienia postępowania.

Tymczasem wznowienie postępowania może nastąpić w bardzo wąskiej kategorii przypadków, co do zasady dotyczących jedynie kwalifikowanych kategorii uchybień oraz wydarzeń, które miały miejsce już po zakończeniu postępowania.

Być może najważniejszą w praktyce przesłanką wznowienia postępowania jest wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 403 § 2 k.p.c.). Z tej przyczyny warto zwrócić uwagę na dwa niedawne postanowienia Sądu Najwyższego, w których za przyczynę mogącą uzasadniać wznowienie postępowania zostało uznane między innymi:

  • wykrycie operatu szacunkowego, w którym wartość nieruchomości stanowiącej przedmiot postępowania o zniesienie współwłasności została wyceniona w sposób radykalnie odmienny od opinii biegłego wydanej w danym postępowaniu (biegły w postępowaniu o zniesienie współwłasności wycenił nieruchomość podlegającą podziałowi na kwotę 598.112 złotych, a tymczasem w opinii wykonanej na zlecenie innego podmiotu nieruchomość została wyceniona na kwotę 122.360 złotych) (Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2015 roku);
  • ustalenie adresu osoby mogącej być świadkiem – nawet jeśli strony w trakcie postępowania były świadome istnienia świadka, pod warunkiem uprawdopodobnienia, że strona nie była w stanie ustalić adresu świadka przed zakończeniem postępowania (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2015 roku).
Reklamy

Możliwość komentowania Wznowienie postępowania – orzecznictwo Sądu Najwyższego została wyłączona

Filed under Ogólne, Postępowanie sądowe, Prawomocność

Nakaz zapłaty względem kilku osób

Kilkakrotnie spotkałem się z pytaniami o to, kiedy tak naprawdę uprawomocnia się nakaz zapłaty wydany wobec kilku pozwanych?

Jest to kwestia bardzo istotna – przecież moment uprawomocnienia się decyduje o możliwości wszczęcia egzekucji1.

Odpowiedź na to pytanie jest jednak dość prosta – nakaz zapłaty wydany przeciwko kilku pozwanym uprawomocnia się dokładnie tak samo, jak każdy inny nakaz zapłaty – czyli w terminie 14 dni od dnia otrzymania przez każdego z pozwanych odpisu nakazu zapłaty, oczywiście pod warunkiem, że nakaz taki nie zostanie skutecznie zaskarżony.

Jeśli któryś z pozwanych zaskarży nakaz – traci on moc jedynie względem tego pozwanego, wobec pozostałych się uprawomacnia.

Ubocznym skutkiem wydania nakazu zapłaty przeciwko kilku osobom może być (jeśli pozwani mają ze sobą kontakt) wydłużenie terminu do wniesienia środka zaskarżenia dla niektórych z pozwanych, co może być szczególnie ważne w postępowaniach, w których obowiązuje prekluzja.

Przykład

W sprawie zostały pozwane trzy osoby – spółka Alfa Sp. z o. o., Pan Kowalski i Pan Nowak. Sąd wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym dnia 29 maja 2012 roku.

– Alfa Sp. z o. o. odebrała odpis nakazu zapłaty dnia 6 czerwca 2012 roku (pracownik spółki zajmujący się przyjmowaniem korespondencji odebrał go bezpośrednio od listonosza);

– Panu Kowalskiemu listonosz pozostawił zawiadomienie o przesyłce poleconej (tzw. awizo) dnia 8 czerwca 2012 roku, Pan Kowalski odebrał list 14 czerwca;

– listonosz pozostawił zawiadomienie o przesyłce w skrzynce Pana Nowaka dopiero 15 czerwca. Pan Nowak, ostrzeżony o nakazie przez Pana Kowalskiego, wstrzymał się z odbiorem nakazu aż do 29 czerwca, dzięki czemu zyskał czas na przygotowanie sprzeciwu od nakazu zapłaty (kopię pozwu otrzymał od Pana Kowalskiego).

Spółka Alfa i Pan Kowalski nie złożyli sprzeciwu od nakazu zapłaty. Pan Nowak złożył sprzeciw, w ostatnim dniu terminu, czyli 13 lipca.

Co to oznacza w kontekście prawomocności nakazu?

a) nakaz względem Alfa Sp. z o. o. uprawomocnił się 20 czerwca 2012 roku;

b) względem Pana Kowalskiego nakaz uprawomocnił się 28 czerwca 2012 roku;

c) wobec złożenia sprzeciwu przez Pana Nowaka, nakaz zapłaty względem niego się nie uprawomocnił.

W międzyczasie został złożony wniosek o wszczęcie egzekucji przeciwko Alfa Sp. z o.o., a ponieważ spółka ta była wypłacalna i posiadała środki na rachunku bankowym – egzekucja została zakończona tuż po wysłaniu przez pozwanego Nowaka sprzeciwu od nakazu zapłaty. Spółce Alfa mogło przysługiwać roszczenie regresowe wobec współpozwanych, jednak powód uzyskał satysfakcjonujący rezultat, mimo iż nakaz zapłaty nie był w pełni prawomocny.

(Przy okazji warto zauważyć, że nakaz uprawomocnił się wobec dwóch pozwanych, zanim trzeci pozwany w ogóle go odebrał – biorąc pod uwagę praktykę funkcjonowania poczty i dwutygodniowy okres na odebranie przesyłki, nie jest to sytuacją rzadką).

1 Pomijam w tym momencie możliwość uzyskania zabezpieczenia na podstawie nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu nakazowym.

Możliwość komentowania Nakaz zapłaty względem kilku osób została wyłączona

Filed under Nakaz zapłaty, Postępowanie sądowe, Prawomocność